رابطه شبکه‌های اجتماعی و تمایل به مشارکت محلی جوانان شهر تهران (مورد مطالعه: تلگرام)

بیگدلو, مهدی

doi:10.22083/cssms.2025.489919.1022

رابطه شبکه‌های اجتماعی و تمایل به مشارکت محلی جوانان شهر تهران (مورد مطالعه: تلگرام)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

مهدی بیگدلو

شبکه اجتماعی، مشارکت، تلفن همراه، تلگرام، مشارکت اجتماعی

10.22083/cssms.2025.489919.1022

چکیده

افزایش کمی و کیفی مشارکت جوانان در جامعه و شکل‌گیری فرهنگ مشارکت در بین این نسل را می‌توان یکی از الزامات اولیه توسعه با کمترین هزینه ممکن دانست و گام ابتدایی دستیابی به این هدف، شناسایی پدیده‌های اجتماعی و بررسی رابطه آنها با مشارکت در سطوح اولیه (محلی) آن است. یکی از پدیده‌های جاری در جامعه ایرانی در سال‌های اخیر ظهور شبکه‌های اجتماعی همچون تلگرام در بین جوانان است که پرداختن به آن در محلات محروم که در سطح نامناسبی از توسعه قرار دارند از اهمیت دوچندانی برخوردار است. هدف در این مقاله بررسی چگونگی رابطه استفاده از شبکه‌های اجتماعی (تلگرام) با مشارکت محلی جوانان و احصا مرتبط‌ترین مولفه مشارکت محلی است که به روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از ابزار پرسشنامه و در جامعه آماری جوانان محلات کمتر برخوردار شهر تهران انجام شده است. تحقیق حاضر با مفروض قراردادن رویکرد هوچینگز به شبکه‌های اجتماعی و در چارچوب نظریه تین و همکارانش (2002) به بررسی رابطه دو متغیر پرداخته و پس از تحلیل داده‌های حاصل از پرسشنامه به روش اسپیرمن به این نتیجه رسیده است که از بین شش مولفه مشارکت محلی، رابطه استفاده از تلگرام با شرکت در مراسم همسایگان و هم‌محله‌ای‌ها بی‌معنی و با بقیه مولفه‌ها رابطه معنی‌داری دارد که از این میان با مولفه‌های پرداخت هزینه مالی برای بهتر شدن شرایط محله و پیگیری مشکلات از سازمان‌های مربوطه رابطه ضعیف و مستقیم و با شرکت در آیین‌ها و مراسم مذهبی محله و کمک داوطلبانه در زمان بروز حوادث غیرمترقبه رابطه معکوس ولی متوسطی دارد.

کلیدواژه‌ها

شبکه اجتماعی

مشارکت

تلفن همراه

تلگرام

مشارکت اجتماعی

عنوان مقاله English

The relationship between social networks and the desire for local participation of young people in Tehran (Case of study: Telegram)

نویسنده English

mehdi bigdeloo

Assistant Professor of Political Sociology, Farabi Faculty, Army University. Email: Bigdeloo@alumni.ut.ac.ir

چکیده English

The quantitative and qualitative increase in the participation of young people in society and the formation of a culture of participation among this generation can be considered as one of the basic requirements of development with the lowest possible cost, and the first step to achieve this goal is to identify social phenomena and examine their relationship with participation at the primary (local) levels. One of the current phenomena in Iranian society in recent years is the emergence of social networks such as Telegram among young people, which is of double importance in disadvantaged neighborhoods that are at an inappropriate level of development.

The purpose of this article is to investigate the relationship between the use of social networks (Telegram) and the local participation of young people and the statistics of the most relevant component of local participation.

The current research, assuming Hutchings' approach to social networks and in the framework of the theory of Tin and his colleagues (2002), investigated the relationship between two variables and after analyzing the data from the questionnaire using Spearman's method, it came to the conclusion that among the six components of local participation, the relationship between the use of Telegram and participation in the ceremonies of neighbors and neighbors is meaningless and has a significant relationship with the rest of the components.

کلیدواژه‌ها English

social network

participation

mobile phone

social participation

منابع و مآخذ

اجاق، سیده زهرا و میرزایی موسوی، سیدرسول (1395). تحلیل کنش‌های ارتباطی و مدیریت تأثیر در گرو‌ه‌های تلگرام. مطالعات رسانه‌های نوین،2(5)، 75-100. https://doi.org/10.22054/cs.2016.7035

احمدی، یعقوب (1398). تاثیر انواع سرمایه اجتماعی در شبکه‌های اجتماعی بر انواع مشارکت سیاسی (مورد مطالعه: شهروندان 18 سال به بالای سنندج). نشریه جامعه‌شناسی کاربردی، 30(3)، 1-22. https://doi.org/10.22108/jas.2019.110615.1366

اخوان‌ ملایری، فائزه، نوغانی، محسن و مظلوم‌خراسانی، محمد (1393). شبکه‌های اجتماعی مجازی و شادکامی. رسانه و فرهنگ، 4 (2)، 1-24. https://mediastudy.ihcs.ac.ir/issue_297_332.html

بروگمن، یرون (1393). درآمدی بر شبکه‌های اجتماعی، ترجمه خلیل میرزایی، چاپ دوم، تهران: انتشارات جامعه‌شناسان.

توکلی ‌نغمه و نعمتی، گروسی (1398). سنجش و ارزیابی میزان مشارکت محلی در اجرای طرح‌های بهسازی و نوسازی شهری، جغرافیایی سرزمین، 16 (63)، 40-50. https://www.sid.ir/paper/951331/fa

جزینی، علیرضا، تقوی، منصور و نوروزی، الهه (1396). تأثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات در ارتقاء مشارکت اجتماعی شهروندان. مدیریت شهری، 16(46)، 445-458. https://ijurm.imo.org.ir/article-1-1539-fa.html

جعفری، علی (1400). تاثیر استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی بر مشارکت مدنی شهروندان (مطالعه موردی: شهروندان بالای 18 سال شهر اردبیل). نشریه مطالعات رسانه‌های نوین، 7 (27)، 233-256.https://nms.atu.ac.ir/article_13612.html

خلجی، محمد (1397). شبکه‌های اجتماعی مجازی و توانمندسازی: مطالعه تاثیر شبکه‌های اجتماعی مجازی بر مشارکت شهروندان در توسعه. نشریه مطالعات ماهواره و رسانه‌های جدید، 15 و 16، 61-86. https://jas.ui.ac.ir/article_24027.html

ذکریا نتاج، جلال (1400). بررسی تاثیر بکارگیری شبکه‌های اجتماعی در روابط عمومی شهرداری بر مشارکت شهروندان بابل. نشریه جامعه شناسی ارتباطات، 2(5)، 19-32. https://jsc.daneshpajoohan.ac.ir/fa/downloadpaper.php?pid=141&rid=40&p=A

رسولی، محمدرضا و مرادی، مریم (1391). عوامل موثر بر تولید محتوا در شبکه‌های اجتماعی. علوم اجتماعی، 56. https://www.sid.ir/paper/495800/fa

تقی‌پور، رضا و پورجعفری، علیرضا (1403). بررسی رابطه جمعیت‌شناختی جوانان با علاقه‌مندی آنها به موضوعات خبری در پیام‌رسان تلگرام، فصلنامه فضای مجازی و رسانه‌های اجتماعی، 1(1)، 183-207. https://doi.org / 10.22083/cssms.2024.206849

رضائیان، عالیه و ادریسی، افسانه (1397). تاثیر شبکه‌های اجتماعی و اعتماد اجتماعی بر مصرف فرهنگی نسل چهارم (دهه هشتادی‌ها) با تاکید بر تلگرام، اینستاگرام و توییتر. نشریه جامعه‌پژوهی فرهنگی، 9 (2)، 29-54. https://socialstudy.ihcs.ac.ir/article_3484.html

زندوانیان، احمد و زین‌العابدینی، زهره (1395). رابطه سواد رایانه‌ای و تجربه شبکه‌های اجتماعی مجازی در دانشجویان دختر دانشگاه یزد. نامه آموزش عالی، 9(33)، 63-81. https://ensani.ir/fa/article/582948

زینلی، حنانه، سلطانی‌فر، محمد و مظفری، افسانه (1397). بررسی نقش شبکه‌های اجتماعی موبایلی بر توسعه مشارکت اجتماعی، مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 10(4)، 97-108. https://sanad.iau.ir/fa/Article/819773

عبداللهی‌نژاد، علیرضا، قاسمی‌نژاد، ابوذر و صادقی، جواد (1395). رسانه‌های اجتماعی و مشارکت سیاسی در انتخابات (رابطه استفاده از فیس‌بوک، تلگرام و اینستاگرام و مشارکت سیاسی دانشجویان در انتخابات هفتم اسفند 1394). مطالعات رسانه‌های نوین، 2 (5)، 33-74 https://nms.atu.ac.ir/article_7004.html

عزیزپور حمیدی، چابک (1394). تحلیل مشارکت محلی در مدیریت مخاطره سیل در نواحی روستایی. تحلیل فضایی مخاطرات محیطی، 2(4)، 77-94. https://system.khu.ac.ir/jsaeh/article-1-2534-fa.html&sw

عنابستانی، شایان (1390). برآورد میزان تأثیرپذیری مشارکت زنان از سرمایه اجتماعی در نواحی روستایی. تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، 11(21)، 69-90. https://profdoc.um.ac.ir/paper-abstract-1024954.html

غفاری، غلامرضا، نیک‌بین‌صداقتی، فاطمه و اسماعیل‌زاده، خالد (1391). مشارکت اجتماعی زنان و تأثیر آن بر رفاه خانواده (مطالعه موردی: منطقه 9 شهر تهران). زن و مطالعات خانواده، 5(18)، 33-62. https://journals.iau.ir/article_519746.html

کاستلز، مانوئل (1393). قدرت ارتباطات، ترجمه حسین بصیریان جهرمی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.

کریبر، گلن و مارتین، رویستون (1390). فرهنگ‌های دیجیتال، ترجمه مرضیه وحدانی، تهران: نشر ساقی.

کرمی، آزادالله و الماسی، حجت‌الله (1392). بررسی و مقایسه قابلیت‌های وایبر و واتس‌آپ در آموزش عالی. فناوری آموزش و یادگیری، 1 (3)، 37-56. https://jti.atu.ac.ir/article_1815.html

مجتهدی نجفی، محمود، حمزه، فرهاد و اخباری، محمد (1402). بررسی تاثیر شبکه‌های اجتماعی بر مطالبات سیاسی کاربران (مطالعه مقایسه شبکه تلگرام و اینستاگرام). فصلنامه آمایش سیاسی فضا، 6 (1)، 122-134. https://www.gahr.ir/article_190006.html

مرادیان، یعقوب و سامانی‌پور، یوسف (1403). نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی در مدیریت بدن بانوان (با تأکید بر تلگرام و اینستاگرام)، فصلنامه فضای مجازی و رسانه‌های اجتماعی، 1(2)، 39-71. https://cssms.ricac.ac.ir/article_210035.html

نجفی، یوسف و نیرومند، لیلا (1395). رابطه تلگرام با بروز فردگرایی در خانواده‌ها (مطالعه موردی خانواده‌های شهر زنجان). مدیریت رسانه، 4 (25)، 21-30. https://www.mediamgt.ir/?_action=article&au=1180999&_au

نقیب‌السادات، سیدرضا، صادقی، جواد و خمسه، مهناز (1400). نقش شبکه‌های اجتماعی همراه در مناسبات نسلی دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی. نشریه مطالعات میان رشته‌ای ارتباطات و رسانه، 4(2)، 101-142. https://jiscm.iribu.ac.ir/article_135652.html

نورانی آسیابر، زهرا، شیری، طهمورث و محسنی، رضاعلی (1396). بررسی آثار شبکه‌های اجتماعی بر مشارکت شهروندان تهرانی با مداخله سرمایه فرهنگی و اعتماد اجتماعی. نشریه مطالعات میان فرهنگی، 12 (32)، 61-85. https://journals.iau.ir/article_538527.html